Geen categorie|

Het programma Inkoop en Aanbesteden Sociaal Domein organiseert miniconferenties waarin een specifieke vraag van een regio centraal staat. In deze conferenties spreken experts en delen regio’s ervaringen met elkaar.

Over wat je met een miniconferentie kan bereiken kan Hinde Dijkhuis, concernstrateeg sociaal domein in Lelystad, veel vertellen. Zij deed op 22 mei 2019 mee aan een miniconferentie die het programma in haar gemeente organiseerde.

“Terugkijkend op deze miniconferentie heeft dit de gemeente geholpen om sterker in te zetten op monitoring en datasturing”, vertelt Hinde. “We hebben een datateam opgericht om meer inzicht te krijgen in de kosten van het sociaal domein en, meer specifiek, de jeugdhulp. Voor het beperken van de tekorten in de jeugdhulp zetten we sinds kort in op vier maatregelen. We zijn in gesprek met het programma Inkoop en Aanbesteden Sociaal Domein of we nog meer instrumenten kunnen gebruiken om meer grip te krijgen op zowel de kwaliteit als de kosten in het sociaal domein”.

Lees Hinde’s terugblik op de miniconferentie:

Wethouder Nelly den Os (onder meer Wmo en Jeugdzorg) van de gemeente Lelystad opende deze miniconferentie met een uitspraak van Goethe: “alles is er al, maar je moet het wel vinden”. Doel van de conferentie was om te komen tot een strategische positionering van de gemeenten Lelystad binnen het sociaal domein. Hinde zegt hierover: “We willen we als Lelystad in onze koersbepaling voor de aanpak van multiproblematiek en jeugdhulp een stap verder zetten. We willen dit graag doen aan de hand van de ervaringen vanuit de gemeente Nijmegen, het SchuldenlabNL, de regio Foodvalley en de jeugdhulpregio Zuid-Drenthe.”

Multiproblematiek in Nijmegen

De gemeente Nijmegen werkt met een model waarbij naast de procesregie de coördinatie van het casemanagement en de opschaling is ingeregeld en vastgelegd. Dit gebeurt vanuit een nauwe samenwerking tussen beleid, contractering, bestuur en uitvoering. Om casemanagement verder te ontwikkelen hebben zij ingezet op rolduidelijkheid en competentieontwikkeling, onder andere via een geaccrediteerde cursus voor de casemanagers. In het geval van Nijmegen is deze casemanager één van de hulpverleners binnen het gezin. Nijmegen heeft ervoor gekozen de energie te steken in de cultuurverandering en niet in de harde cijfers.

SchuldenLabNL als voorbeeld van transformatie

De missie van SchuldenLabNL is om Nederlanders schuldenzorgvrij te maken door beproefde, succesvolle programma’s van bijvoorbeeld gemeenten en regio’s op het gebied van schuldhulpverlening te ondersteunen en om te zetten naar landelijke projecten. Onder andere Den Haag en Almelo werken hierbij met lokale convenanten waarbij partijen hun commitment afgeven.

Een van de projecten is het Sociaal Hospitaal. In dit project wordt de situatie van de persoon objectief in beeld gebracht. Vervolgens wordt het perspectief geschetst (wat wil de cliënt en wat ziet de cliënt als oplossing) en de aanpak vastgesteld (wat kan de cliënt, wat heeft hij nodig en wat wordt het plan). Een belangrijke basis hierbij is bestaanszekerheid, dit kan betekenen dat er via private partijen wordt geïnvesteerd in sociale huurwoningen. Wonen is namelijk een belangrijk knelpunt. Voor de selectie van deze gezinnen is er gekeken naar de langdurige wanbetalers bij CZ. Uit impactmetingen van Ernst & Young blijkt deze aanpak een doorbraak te zijn in de hulp aan multiprobleemgezinnen met onder meer schulden. De aanpak is inmiddels door andere gemeenten omarmd.

In de cornergesprekken is vervolgens uitgediept wat de rol is van de overheid bij deze schulden (een van de grootste schuldeisers). Ook werd het belang benadrukt om altijd te kijken naar het bredere verhaal en de kosten daarvan voor de maatschappij. Als interessant voorbeeld werd de pilot ´Vaste lasten pakket´ benoemd. Ook spraken wij over het verschil tussen guilt en debt. In de wet staat niet voor niets, gelijke gevallen moeten gelijk behandeld worden. Dit geeft ruimte. Belangrijk is dat mensen de wet kunnen interpreteren, zeker daar waar wetten elkaar tegenspreken.

In Lelystad hebben we al het schaarste ventiel. Dit is een platform dat bestaat uit de belangrijkste maatschappelijke crediteuren. Dit platform kan, indien gewenst, tijdelijk de schuldenlast van een inwoner verminderen of geheel wegnemen. Belangrijk is dat we de partijen hierbij uitbreiden en dat we zorgen dat de partijen ook daadwerkelijk gezamenlijk de verantwoordelijkheid voelen. Daar waar er meer dan twee domeinen betrokken zijn, vereist de aanpak een maatwerkplan.

De bestuurder in Lelystad geeft aan te willen aansluiten op bestaande goede oplossingen zoals de ‘doorbraakmethode’ van het Sociaal Hospitaal. Ontschot geld helpt hierbij om op te starten. In Lelystad zouden we bijvoorbeeld kunnen starten met 50 gezinnen. Het is belangrijk dat ook de grote zorgverzekeraars meedoen, want er gaat hierin veel geld om vanuit Wmo en Jeugdhulp. Het zou goed zijn als Lelystad interdisciplinair het Sociaal Hospitaal verder gaat verkennen.

In het cornergesprek rondom de aanpak in Nijmegen is er gesproken over het belang van het goed verbinden van zorg en veiligheid. Casemanagement moet goed vormgegeven worden. Verder is het belangrijk om het begrip casusregie en procesregie goed te onderscheiden en te definiëren.

Dashboard in Foodvalley

Vanuit de presentatie van Lelystad over de stand van zaken komt naar voren dat de prognose voor jeugdhulp nu niet realistisch is. Foodvalley adviseert om te werken met prognoses die rekening houden met inflatie (2,2 procent) en toename aantallen (2,5 procent) per jaar. Vanuit Lelystad drukt de enorme wachtlijst van de Raad voor de Kinderbescherming op de financiën.

Foodvalley heeft een dashboard ontwikkeld als middel om het goede gesprek met aanbieders en de gemeentelijke toegang te kunnen voeren en om niet meer verrast te worden. In dit dashboard komen de transformatiedoelen, contractmanagement en casusinformatie samen. De regio voert drie keer per jaar intensieve gesprekken met de 20 aanbieders van waarin 70 procent van het geld omgaat. De termijn waarop de facturen binnenkomen is gedaald van 150 dagen, naar 75 dagen. Streven is 30 dagen.

Verder adviseerde Foodvalley om goed om na te gaan waar je als gemeente op wilt sturen (minder specialistische zorg, lagere aantallen of budgetplafonds). Denk na over negatieve prikkels en hoe je aanbieders mee kunt laten delen in de verliezen, was ook een advies. Het dashboard leert je als gemeente te focussen, faciliteert de toegang met informatie en geeft toegang tot informatie over aanbieders die opereren zoals de gemeente wenst. De toegang kan vervolgens deze aanbieders als preferente aanbieders inzetten.

Foodvalley heeft zes transformatiedoelen gekozen waar de grootste winst is te halen en waarop de gemeenten voor een langere termijn inzetten. Deze zes doelen worden ook gemonitord in het dashboard. Aan het dashboard zijn ook de gegevens van de leerlingenadministratie gekoppeld. Foodvalley is nog op zoek naar criteria om goede aanbieders te selecteren.

Sturen op jeugdhulp in Zuid-Drenthe

Jeugdhulp Zuid-Drenthe werkt met zeven contractmanagers en er is een nauwe samenwerking tussen inkoop, toegang en preventie. Voor 2020 staat er een nieuwe aanbesteding op het programma. De contractmanagers gaan alleen in gesprek met de partijen waar sturingsmogelijkheden zijn. Hoe belangrijk is de aanbieder voor ons en andersom?

Voor Lelystad willen we op korte termijn meer gaan sturen, minder reactief zijn en de bedrijfsvoering intensiveren. Voor de lange termijn moet de inhoudelijke transformatie vorm krijgen. Foodvalley geeft aan dat door bijvoorbeeld de inzet van een door gemeente aangestelde specialistische ondersteuner van de huisarts er niet minder doorverwijzingen zijn, maar dat deze wel anders zijn. Mensen worden sneller geholpen en komen sneller op de juiste plek.

Lelystad heeft de wens om nog voor het huisartsenbezoek op scholen te kijken naar het aantal kinderen dat jeugdhulp nodig heeft. Foodvalley heeft dit ook gedaan en aan de hand van de ervaringen een pilot gestart. De hulp varieert van GGZ tot de inzet van een zogenoemde knuffeloma.

Vervolg: Delta Review

In Lelystad is nog onvoldoende duidelijk wat we willen en we leven teveel met de waan van de dag. Ook moeten we in Lelystad bepalen hoe we verder willen met contractmanagement en hoe intensief we daarop in willen zetten. Het programma Inkoop en Aanbesteden Sociaal Domein heeft Lelystad een Delta Review aangeboden. Een team van project- en programmamanagers kijkt dan een week mee op de vraagstukken van de gemeente.

Ook zijn er vervolgafspraken gemaakt rondom het schaarsteventiel/schuldenlab, monitoring en de aanpak van multiprobleemgezinnen. De regioadviseurs van het programma gaan samen met Lelystad kijken hoe de gemeente op basis van de conferentie een stap verder kan zetten in haar inkoop met deze onderwerpen.

Ook interesse in een mini-conferentie? Neem contact op met de regioadviseurs van het programma Inkoop en Aanbesteden Sociaal Domein.

  • Leon Klinkers – Regioadviseur voor vragen over leren en transitie
    06 31 75 98 79
  • Janet Kos – Regioadviseur Noord-Nederland
    06 21 10 19 27
  • Maarten Swagerman – Regioadviseur Midden-Nederland
    06 21 10 19 28
  • Ellen Kortekaas – Regioadviseur Zuid-Nederland
    06 21 13 29 26

Meer informatie over het Regioteam

Reacties zijn uitgeschakeld

Close Search Window